Vụ cưa hỏng cây keo 40 năm tuổi của tôi
Năm 2021, tôi nhận một cây keo già 40 năm tuổi từ ông chú ở Đồng Nai. Thớ gỗ đẹp tới mức tôi tự tay pha từng tấm. Ấy vậy mà tôi lệch mạch cưa 3 ly một mạch cắt đầu tiên. Tấm gỗ hỏng nhưng mở ra câu chuyện tôi muốn kể hôm nay về cách cưa gỗ và cách “cưa” lòng người. Khi bước vào #keyword#, tôi cứ nghĩ chỉ cần đôi tay quen việc là đủ, nhưng vụ này dạy tôi một bài học mà chẳng sách vở nào dạy.
Cây keo đẹp nhưng tôi gần như hủy nó trong 10 phút
Hôm ấy trời hơi âm u, tôi thức dậy từ 5 giờ để làm cây keo này. Nói thẳng để có được một cây keo già 40 tuổi với thớ gỗ săn chắc như thế không phải dễ. Tôi hì hụi đo từng đường bút chì lên mặt gỗ, đo đi đo lại hơn ba lần. Nhưng khi cắm mạch cưa, tôi lại quá tự tin vì làm nghề lâu năm, tôi cứ nghĩ rằng mắt tôi đã chuẩn tới từng ly. Điều tồi tệ là mạch cưa lệch 3 ly so với đường vẽ. Lúc đó, tôi đứng sững lại vì 3 ly nhỏ xíu. Tôi tốn trọn một buổi sáng để soi lại toàn bộ chi tiết, đo đi đo lại nhiều lần mới vỡ lẽ mình đã cưa hỏng một mảnh gỗ quý gấp mười so với đống phôi bình thường. Lãng phí nhất là ngày công của mình chứ không chỉ là tiền.
Hóa ra 3 ly trông nhỏ nhưng nó phá cả một bàn ăn
Nếu ai bảo 3 ly không là gì thì tôi khẳng định với bạn rằng nó làm hỏng toàn bộ bàn ăn. Sai số 3 ly ấy khiến mộng không khít. Tôi phải đục lại từng lỗ mộng, mỗi bên hở ra 1 ly, và cả sự thăng bằng của chân bàn cũng lệch theo. xưởng sản xuất nội thất ngồi vật lộn hai ngày ròng để mài lại, chà nhám từng khớp nối. Và số gỗ phải bỏ đi là ba tấm nữa vì tôi phải cưa bù để đồng bộ với chi tiết cũ. Điều trớ trêu là lúc đó tôi nhận làm một bộ bàn ăn cho khách hàng ở Sài Gòn, họ chốt đơn với giá khá cao. Rốt cuộc tôi phải năn nỉ khách chờ thêm gần một tuần vì cái sai mà mắt thường khó thấy nhưng nó quyết định đến độ hoàn thiện của chiếc bàn dài gần hai mét.
Từ vụ cưa hỏng, tôi thay đổi cách nhìn công nhân làm sai
Trước đây, tôi từng nổi nóng với công nhân chỉ vì sai vài ly. Tôi nhớ có một người thợ tên Hùng, năm đó mới ngoài 20, bị lệch mộng 2 ly trong một lô ghế. Tôi thẳng tay sa thải cậu ta vì tôi cho rằng làm nghề phải tuyệt đối chuẩn. Vậy mà sau khi tự mình cưa hỏng, tôi nhận ra rằng ai cũng có lúc sai nếu không có bước kiểm tra bắt buộc. Bắt đầu từ vụ đó, tôi viết ra các bước kiểm tra chuẩn tới 0.5mm, bắt buộc kiểm tra hai chiều trước khi cưa. Tôi còn mời lại Hùng nhưng cậu ấy từ chối vì đã nhận việc khác. Chuyện đó khiến tôi trăn trở không ít. Hiện tại, mỗi lần thấy công nhân làm trật, tôi không còn la mắng vội mà xách thước qua kiểm tra cùng họ và kiểm tra lại bước nào đã bỏ sót.
Sự thật về độ chính xác mà khách hàng không bao giờ thấy
Thượng đế của mình không bao giờ nhìn thấy 3 ly. Họ chỉ thấy cái bàn đẹp, mặt phẳng, mộng khít. Vậy mà sản phẩm cuối cùng thành công hay thất bại đều bắt nguồn từ những chi tiết nhỏ ấy. Tôi có vài người bạn làm xưởng to họ chấp nhận sai 3 ly rồi dùng keo với bột gỗ bịt lại. Riêng tôi thì không. Đội thợ của tôi gồm 12 người, ít người thật nhưng đứa nào cũng thuộc quy trình hai chiều. Giờ đây, trước khi cưa một tấm nào, tôi làm việc đó như một thói quen như thể tôi đang nợ cây keo năm đó một lời xin lỗi. Nếu bạn mới vào nghề, tôi chỉ xin nói một câu chân tình: đừng có nghĩ nửa ly không đáng để đo. Vì thứ đó không chỉ là kỹ thuật, mà chính là cách bạn tôn trọng nghề mình. Bạn đã bao giờ vì một chi tiết nhỏ mà phải làm lại cả sản phẩm chưa